The Low End Theory؛ بیسِ جَز، با ردّ پای N.W.A

اسم The Low End Theory که میاد، بحث جَز و بیس هم زود دنبالش میاد. واسه همین، شاید انتظار نداشته باشی وسط داستان ساختش به اسم N.W.A بخوری. ولی کیوتیپ، یکی از اعضای اصلی A Tribe Called Quest، خودش از این تأثیر گفته: توی صدای Straight Outta Compton چیزی شنیده بود که می‌خواست توی موسیقی گروه خودش هم دنبالش کنه.

آلبوم سال ۱۹۹۱ منتشر شد. یادداشت کتابخانهٔ کنگره دربارهٔ The Low End Theory از تنظیم‌های خلوت و رابطه‌ش با جَز میگه. حالا بذار این دو تا رو کنار هم: از یه طرف صدای بم و پرقدرت N.W.A، از طرف دیگه فضایی که توش برای جزئیات جا هست.

چی از صدای N.W.A توی ذهن کیوتیپ مونده بود؟

کیوتیپ توی گفت‌وگوی سال ۲۰۱۳ با Red Bull Music Academy توضیح میده که انرژی و صدای بم Straight Outta Compton روش اثر گذاشته بود. می‌خواست اون قدرت رو توی کار داشته باشه و صدای خود گروه رو هم حفظ کنه. از «Excursions» هم به‌عنوان یکی از کارهایی یاد می‌کنه که اوایل این دوره روشون کار می‌کرده.

برداشت ما از حرفش اینه که برای تأثیر گرفتن از یه آلبوم، لازم نیست بخوای شبیهش بشی. گاهی یه جزئش می‌مونه توی ذهنت: مثلاً اینکه صدای بم چطور آهنگ رو جلو می‌بره. بعد همون رو توی کار خودت جور دیگه‌ای دنبال می‌کنی. اینجا هم کیوتیپ دقیقاً از قدرت همون بخش بم حرف می‌زنه.

جَز چطور توی خود آهنگ جا گرفته؟

یادداشت کتابخانهٔ کنگره برای «Butter» از سمپل‌هایی از Gary Bartz، Chuck Jackson و Weather Report اسم می‌بره؛ چندتا از منابع صداهایی که توی این قطعه به کار رفتن. اگه دوست داری رد این صداها رو بگیری، همین اسم‌ها جای خوبی برای شروعن. اگه هم فعلاً می‌خوای خود آهنگ رو بشنوی، از همین‌جا پخشش کن.

موقع شنیدن، یه بار تمرکزت رو از صدای خواننده بردار و بذار روی موسیقی زیرش. کدوم صدا رو دوست داری بیشتر دنبال کنی؟ لازم نیست همون لحظه بفهمی از کدوم صفحه اومده؛ فعلاً ببین خودت به چی توجه می‌کنی. بعد می‌تونی برگردی سراغ منبع‌ها و اون صدا رو توی یه آهنگ دیگه پیدا کنی.

ران کارتر هم توی این آلبوم ساز زده

همهٔ ماجرا کار با صداهای از قبل ضبط‌شده نبوده. ران کارتر، نوازندهٔ کنترباس، توی «Verses from the Abstract» ساز زده؛ چیزی که یادداشت کتابخانهٔ کنگره هم بهش اشاره می‌کنه. یعنی اینجا رابطه با جَز هم از راه سمپل شکل گرفته، هم با حضور یه نوازنده توی خود اثر.

اگه این بخش ماجرا برات جالبه، اسم ران کارتر رو نگه دار. بعد از شنیدن قطعه می‌تونی بری سراغ کارهای خودش و ببینی اونجا چه می‌شنوی. همین‌طور اسم‌هایی که توی Butter بهشون رسیدیم، می‌تونن چندتا انتخاب تازه جلوت بذارن. لازم نیست قبلش تاریخ جَز رو زیرورو کرده باشی.

توی Excursions، حواست به صداهایی باشه که کنار میرن

کیوتیپ توی همون گفت‌وگو از بریدن و تغییر دادن تکه‌های موسیقی و حذف موقت بعضی صداها حرف می‌زنه. برای توضیح کارش روی پویایی آهنگ، Excursions رو هم پخش می‌کنه. اگه با این توضیح برگردی به قطعه، می‌تونی به‌جز صداهایی که وارد میشن، به اون‌هایی هم گوش بدی که یه لحظه کنار میرن.

یه بخش کوتاه رو دوباره بشنو. وقتی یه صدا حذف یا اضافه میشه، توجهت کجا میره؟ چیزی که دفعهٔ قبل بهش دقت نکرده بودی، این بار بیشتر به گوشت میاد؟ همین رفت‌وبرگشت بین توضیح کیوتیپ و خود آهنگ، کمک می‌کنه حرفش دربارهٔ تنظیم رو بهتر دنبال کنی.

اگه می‌خوای ادامه بدی، یه سر به فهرست قطعه‌های The Low End Theory بزن. «Verses from the Abstract» رو هم یادت نره؛ همون قطعه‌ای که پای ران کارتر رو به این بحث باز کرد.